Khách có 10,4 triệu đồng để đặt hộp kem. Bạn mở bảng tính ra, thấy chi phí khoảng 10,2 triệu. Nếu mọi việc đúng như dự tính, xưởng còn 200.000 đồng, tức gần 2% trên chi phí. Chỉ cần tốn thêm đúng chừng đó là đơn hòa vốn.

2% mỏng đến mức nào?

Khoản 200.000 đồng ấy có thể vơi đi chỉ vì vài chục tờ phải in bù, một lần chỉnh khuôn bế lâu hơn dự kiến hoặc một chuyến giao bổ sung vì thiếu hộp. Nếu từng gặp một trong mấy chuyện này, bạn sẽ thấy biên lãi đó mỏng đến mức nào.

Biên lãi mỏng cũng không phải chuyện riêng của xưởng nhỏ. Hiệp hội In Hoa Kỳ (PIA, nay thuộc PRINTING United Alliance) theo dõi lợi nhuận ngành in nhiều năm qua khảo sát Ratios. Theo kết quả công bố năm 2015, lợi nhuận trước thuế của một xưởng in điển hình chỉ khoảng 3,0% doanh thu, trong khi nhóm 25% xưởng lãi tốt nhất đạt 10,3%. Trong giai đoạn 2004 đến 2015, nhóm 75% còn lại có tới sáu năm lỗ, và tính trung bình cả 12 năm thì lỗ khoảng 0,5% doanh thu (Screen Printing Magazine).

Một bản tin trước đó trên Label & Narrow Web về khảo sát năm 2013 cho thấy khoảng 70% xưởng in Bắc Mỹ có lãi, với mức lãi trung bình 2,6% doanh thu (Label & Narrow Web). Nghĩa là ngay ở thị trường lớn, khoảng cách giữa có lãi và lỗ của nhiều xưởng chỉ vài phần trăm. Một đơn lãi 2% theo dự toán nằm sát mép đó.

Kiểm lại trước khi gửi giá

Với đơn hộp, xem giá vốn đã có đủ giấy chạy thử, tiền khuôn, công bế, dán và phần bù hao chưa. Nếu khách còn cân nhắc đổi thiết kế sau khi làm khuôn, ghi rõ báo giá áp dụng cho mẫu nào và thay đổi nào sẽ tính thêm. Đưa mức giá sàn cạnh ngân sách để người báo giá thấy ngay còn bao nhiêu dư địa.

Một danh sách kiểm nhanh cho đơn hộp:

  • Số phôi trên tờ đã tính theo khổ giấy thực mua chưa.
  • Tỷ lệ bù hao đã tính cho cả in, bế và dán chưa.
  • Tiền khuôn bế tính một lần hay chia cho các đợt đặt lại.
  • Chi phí giao hàng đã nằm trong giá hay tính riêng.
  • Có khoản nào thuê ngoài mà giá có thể thay đổi trước ngày chạy.

Mỗi dòng bỏ sót là một phần của 200.000 đồng biến mất.

Khi nào vẫn nên nhận

Xưởng đôi khi vẫn nhận một đơn lãi mỏng để lấp ca trống hoặc giữ khách quen. Nên chốt rõ ai duyệt và xưởng chấp nhận phần rủi ro nào. Khi giao xong, đối chiếu tiền giấy, giờ máy và tiền thuê ngoài với dự toán. Nhờ vậy lần báo tiếp theo biết phải sửa định mức hay phải chốt mẫu kỹ hơn.

Có ba trường hợp đơn lãi mỏng vẫn hợp lý:

  • Máy bế hoặc máy in đang có ca trống, không nhận đơn này thì máy cũng nằm không. Lúc đó phần đóng góp vào chi phí cố định vẫn có giá trị.
  • Khách có khả năng đặt lại đều đặn và đơn sau không cần làm lại khuôn, nên lãi của các đợt sau sẽ dày hơn.
  • Đơn giúp xưởng có mẫu làm hồ sơ cho một ngành hàng mới.

Ngược lại, nếu máy đang kín lịch, nhận đơn lãi 2% có nghĩa là đẩy lùi một đơn khác có thể lãi hơn. Trường hợp này cần nhìn cả lịch máy chứ không chỉ bảng tính của riêng đơn hộp kem.

Tìm thêm dư địa thay vì giảm thêm giá

Nếu khách muốn giữ ngân sách 10,4 triệu đồng, xưởng có thể tìm cách hạ giá vốn thay vì chấp nhận lãi mỏng. Báo giá mẫu bên dưới có các phương án như bỏ nhũ hoặc đổi sang giấy Duplex. Mỗi phương án làm thay đổi thành phẩm, nên cần đưa mẫu cho khách xem. Nhưng nếu khách chấp nhận một thay đổi nhỏ mà giá vốn giảm vài trăm nghìn, đơn chuyển từ sát hòa vốn sang mức lãi an toàn hơn.

Báo giá mẫu của PrintMedi ngay dưới đây có từng cấu hình hộp để bạn xem cụ thể.

Báo giá mẫu: Hộp kem dưỡng 60×60×75 — Sen Spa · mở trang đầy đủ

Nói chuyện với khách thế nào

Khi ngân sách khách chỉ nhỉnh hơn giá vốn một chút, có thể nói thẳng nhưng không cần đưa con số lãi. Ví dụ: "Với ngân sách này bên em làm được bản gốc, nhưng nếu có thay đổi thiết kế sau khi làm khuôn thì sẽ phát sinh. Nếu anh chị chốt mẫu ngay hôm nay thì bên em giữ được giá." Câu này cho khách biết điều kiện của mức giá, và chuyển phần rủi ro thay đổi về đúng chỗ của nó.

Nếu khách vẫn muốn linh hoạt về thiết kế, đưa phương án Duplex hoặc bỏ nhũ để có dư địa. Khách tự chọn giữa linh hoạt và giữ nguyên chất liệu.

Ghi lại kết quả thực tế

Sau khi giao, ghi tiền lãi thực tế của đơn cạnh tiền lãi dự toán. Sau vài tháng, xưởng sẽ biết các đơn lãi dự toán dưới 5% thường kết thúc ra sao. Nếu phần lớn trong số đó kết thúc ở mức hòa vốn hoặc lỗ, đó là dấu hiệu nên nâng giá sàn hoặc siết định mức bù hao.

Đọc thêm giữ biên lãi khi khách ép giá, chọn đơn trước khi tăng công suất.